Geplaatst op jun 14, 2013

Jiro Ghianni

Als je er goed over nadenkt dan kun je nooit precies weten wat mannelijk of vrouwelijk is, maar dat er ‘iets’ is dat lijkt wel vast te staan. Maar wat? Een pleidooi voor ietsisme door Jiro Ghianni, een nietsist.

Het Diep festival is in volle gang. Op zaterdag 8 juni, bij mijn eigen Pop-Up University workshop, kwam van één deelnemer de suggestie dat transgenders hun lichaam zouden veranderen onder druk van man/vrouw standaarden in de maatschappij. Een bewering die er geen rekening mee houdt dat een intern lichaamsbeeld niets te maken hoeft te hebben met gender, en dus ook helemaal niet afhankelijk hoeft te zijn van wat je sociaal ervaart. Zelf voel ik niets, als het op gender aankomt. Ik voel me niet mannelijk of vrouwelijk en heb geen flauw benul wat mensen nu eigenlijk bedoelen als ze beweren dat ze dat wel voelen.

Het is waar: ik ben ooit bij geboorte bestempeld als meisje en de laatste jaren heb ik op onconventionele wijze via hormonen en een operatie mijn lichaam aan laten passen naar mijn eigen wens. Ik begrijp het best als mensen mij nu als mannelijk zien, maar dat is niet mijn bedoeling. Mijn bedoeling was meer een cyborg actie dan een gender aanpassing. Ik ben Jiro en mijn borsten zijn nooit vrouwelijk geweest. De platte borstkas waar ik nu van geniet, is voor mij niet mannelijk. Maar ik snap bijzonder goed dat dat voor transmannen heel anders ligt. Ik zie hen, ze zijn man. Geen twijfel mogelijk.

Een paar uur na mijn workshop op diezelfde zaterdag, bij het ‘Seriously DIEP Debat: Het Concept Man’ onder leiding van Asha ten Broeke, klonk er wederom een vraag: ‘wie gelooft er nog dat de macho man in essentie echt bestaat?’ De zaal bleef stil. Niet zo verwonderlijk natuurlijk, als je een vraag zo op die manier stelt, creëer je automatisch meteen ‘peer pressure.’ Ik dacht: waarom antwoorden de transmannen in deze zaal hier niet op? En bovendien: al die sociologen in deze zaal zijn toch ook vanuit hun essentie ooit socioloog geworden? Als mannelijkheden divers zijn dan bestaat er toch een macho essentie? En ook ikzelf heb, ondanks mijn zogenaamde ‘neutrois’ gender, wel degelijk het verschil in authentieke essentie en constructie ervaren.

Ter vergelijking: we zijn het nu toch wel zo langzamerhand met elkaar eens dat alles een mix is tussen nurture en nature, en dat die mix in percentages en eigenschappen per individu enorm kan verschillen. Niet iedereen kan geconstrueerd worden tot briljant pianospeler, of tot briljant socioloog, of tot.. Briljante macho. Uiteraard is macho zijn geen puur mannelijke eigenschap. Maar toch lijkt het er wel op dat ‘mannen’ en ‘vrouwen’ bestaan. Er is ‘iets.’ Hoe dat precies zit, is een raadsel en dat vind ik eigenlijk wel best.

We moeten niet stoppen met debatteren en moeten ons blijven af te vragen hoe gender en identiteit in elkaar zitten. Want al dit nadenken op hoog niveau heeft al een hoop opgeleverd. Het uitelkaar plukken van sekse, gender en seksuele voorkeur heeft in ieder geval tot voordeel dat we nu allemaal weten dat transfobe feministen achterlijk zijn, een groot voordeel lijkt me. Verder hoop ik niet dat gendertheoristen blijven beweren dat we allemaal ‘gewoon mensen’ zijn en dat we allemaal gelijk zijn en gezellig neutraal ter wereld kwamen. De jaren 70 zijn niet voor niets voorbij.

172boezems

In mijn stripserie De Boezems steek ik regelmatig de draak met dit eeuwige gender debat. Zie ook bijgaande illustratie van mijn hand. Ja, ja, ik weet: niet alles dat het element koolstof bevat, is hetzelfde. Maar ik geloof werkelijk dat er niet zoiets is als een ‘mannelijk’ lichaamsdeel. En een vagina is niet van andere soorten lichaamscellen gemaakt dan een penis. Overigens: een Nederlandse boezem is compleet van hetzelfde materiaal gemaakt als een Afrikaanse boezem, doch ze verschillen qua positie en macht. Het is allemaal hetzelfde, maar… ‘iets’ is er anders. Het is het verschil dat boeit.

Jiro Ghianni is beeldend kunstenaar, initiator van TranScreen Transgender Filmfestival en tekenaar van de stripserie De Boezems.